Kåčč vuässõõttâd Sääʹmǩiõli neäʹttla 21.-27.10.2019!

Sääʹmǩiõli neäʹttel ââʹnet 21.-27.10.2019 da Sääʹmteʹǧǧ kåčč pukid vuässõõttâd teeʹmmneäʹttla ouddmiârkkân riâžžeeʹl šõddmõõžžid leʹbe kampanjaid di poouʹteeʹl sääʹmǩiõl ouʹdde jeeʹres naaʹlin.

Eeʹjj 2019 viõʹttjet meeraikõskksaž alggmeerai ǩiõli teeʹmmeeʹjj da Sääʹmteʹǧǧ lij nânnsânji mieʹldd teeʹmmeeʹjj čõõđtummšest õhttsažtuâjast Taarrjânnam da Ruõccjânnam Sääʹmtiiʹǧǧivuiʹm. Sääʹmteʹǧǧ reäšš jiõčč tuåimmjummuž di õlmstâtt materiaalid teeʹmmeeʹjj poodd da haaʹlad smeʹllkâʹtted še jeeʹres tuåimmjeeʹjid vuässõõttâd teeʹmmekka.

Sääʹmteʹǧǧ kåčč põrggsid, organisaatioid, veʹrǧǧniiʹǩǩid da jeeʹres tuåimmjeeʹjid veiddsânji Lääʹddjânnmest vuässõõttâd sääʹmǩiõli kuâsttjemvuõđ lââʹzztummša obb jânnmest. Sääʹmǩiõlid vuäitt puʹhtted ouʹdde jm. tuejjeeʹl ǩeittsid/porrmõšliistid säämas, tiõrvteeʹl säämas, ââʹneeʹl sääʹmǩiõllsaž päiʹǩǩnõõmid. Ideâʹstted tuåimmjummuž, kååʹtt oouʹdad sääʹmǩiõli kuâsttjemvuõđ, mušttat ǩiõli määŋgnallšemvuõđâst di tuejjad ođđ ǩiõllââʹnnemaarenaid. Sääʹmǩiõl lie vaarvuâla da puk tuärjjõs lij tarbbsõs.

Sääʹmteʹǧǧ meâtt eeʹjj looppâst Sääʹmǩiõlltuâjj -ciist. Ciist miõđât veʹrǧǧnekka leʹbe õõutstõʹsse, kååʹtt lij tuåimmjummšeʹstes välddam lokku teeʹmmeeʹjj leʹbe jeeʹresnalla reâuggam puârast sääʹmǩiõli oouʹdeem diõtt Lääʹddjânnmest. Ǩiõllneäʹttel poodd aktiivlânji tuåimmâm tuåimmjeeʹjid vääʹldet lokku Sääʹmǩiõlltuâjj -ciist miõttmest.

Sääʹmtegga teäggtõs alggmeerai ǩiõli eeʹjj vääras

Eeʹjj 2019 viõʹttjet meeraikõskksaž alggmeerai ǩiõli teeʹmmeeʹjj da Sääʹmteʹǧǧ lij nânnsanji mieʹldd teeʹmmeeʹjj čõõđtummšest. Sääʹmteeʹǧǧ tuâjjan lij riâššâd jiõčč tuåimmjummuž teeʹmmeeʹjj poodd di smeʹllkâʹtted jeeʹres tuåimmjeeʹjid vuässõõttâd teeʹmmekka.

– Mättʼtõs- da kulttuurministeria mieʹrrtieʹǧǧ vuäkka Sääʹmteʹǧǧ vuäitt ooudeed sääʹmǩiõli kuâsttjemvuõđ Lääʹddjânnmest mušttʼteeʹl ǩiõli määŋgnallšemvuõđâst di raajjâd ođđ ǩiõllââʹnnemareenaid. Lij samai vääžnai, što riikk vuässââtt veäʹǩǩvuõđin teeʹmmekka, rämmaš Sääʹmteeʹǧǧ saaǥǥjååʹđteei Tiina Sanila-Aikio.

Plaaneemnalla lie materiaal õmmǥain puärrsab oummuid: sääʹmǩiõllsaž õmmǥažǩeeʹrj, sääʹmǩiõllsaž euʹnnlauggi, euʹnneemǩeʹrjj, škooulniiʹǩǩid nuõri sääʹnnǩeʹrjjprogramm da ǩiõllkampanja, vuäʹppõõzz ǩiõllvaʹlljummšid puärrsid da ääkkaid da ääʹjjid, konseeʹrt, ǩiõllââʹnnma älšmõʹtti materiaal, ǩeeʹrj da jiânnai jeeʹres ääʹšš.

– Veäʹǩǩvuõđin vueiʹttep tuejjeed määŋgid aaʹššid, koid ij leäkku ääiʹjben leämmaž vueiʹttemvuõtt tuejjeed. Sääʹmǩiõli jeälltemtuâjj piârrjin di päärnai da nuõri kõõskâst lij ouddnam jiânnai da vueiʹnnep, što lij tuõđi vuõigg äiʹǧǧ puʹhtted positiivlaž smeʹllkâttmõõžž da älšmâttmõõžž ǩiõl ââʹnnma jeeʹres taaʹzzin da nääiʹt vuässõõttâd mij peäʹlest teeʹmmekka, juätkk haʹŋǩǩõõzzâst vaʹstteei ǩiõllstaanpiisar Anne Kirste Aikio.

Lââʹssen Sääʹmteʹǧǧ puätt teeʹmmeeʹjj poodd smeʹllkâʹtted põrggsid, veʹrǧǧniiʹǩǩid da jeeʹres tuåimmjeeʹjid veiddsânji Lääʹddjânnmest vuässõõttâd sääʹmǩiõli kuâsttjemvuõđ lââʹzztummša obb jânnmest. Tâʹvvjânnmi Sääʹmteeʹǧǧ reäʹšše-i õõutsââʹjest Sääʹmǩiõl neäʹttel (Sámi Giellavahkku) 21. – 27.10.2019. Neäʹttel mieʹrren lij, što jeeʹres tuåimmjeei Lääʹddjânnmest, Taarrjânnmest da Ruõccjânnmest vääldče koon-ne nalla lokku sääʹmǩiõlid tuåimmjummšeʹstez.

Sääʹmteʹǧǧ meâtt eeʹjj looppâst Sääʹm ǩiõlltuâjj-ciist. Ciist miõttât veʹrǧǧnekka leʹbe õõutstõʹsse, kåått lij tuåimines välddam lokku teeʹmmeeʹjj leʹbe jeeʹresnalla reâuggam puârast sääʹmǩiõl ooudeem diõtt Lääʹddjânnmest.

Mättʼtõs- da kulttuurministeria miõtti Sääʹmtegga teäggtõõzz ÕM:i alggmeerai ǩiõli eeʹjj ouʹdde puʹhttem diõtt. Teäggtõõzz miõʹtteš ministeria õlmmsaž čeäʹppõõzz da kulttuur ooudeei haʹŋǩǩõõzzi spesiaalveäʹǩǩvuõđin da veäʹǩǩvuõđ mieʹrr lij õhttsiʹžže nuʹtt 47 000 euʹrred.  Haʹŋǩǩõõzzâst lij mieʹrren čõõđted sääʹmǩiõli ââʹnnma älšmõʹtti kampanjaid, lââʹzzted sääʹmǩiõli kuâsttjemvuõđ Lääʹddjânnmest da raajjâd jeeʹrab päärnaid da nuõrid ǩiõl mättʼtõõttma da ââʹnnma tuärjjeei šõddmõõžžid da materiaalid. Haʹŋǩǩõõzz jeeʹres vueʹssvuuʹdid čõõđtet õõutsââʹjest jeeʹres tuåimmjeeʹjivuiʹm, mâʹte Sääʹmteeʹǧǧ nuõrisuåvtõõzzin da päärnaikulttuurkõõskõs Mánnuin.

Meeraikõskksaž alggmeerai ǩiõli teeʹmmeeʹjjest lij jiiʹjjes seiddõs, koozz noorât pukid šõddmõõžžid teeʹmmeeʹjj poodd.

 

Lââʹssteâđ:

Saaǥǥjååʹđteei Tiina Sanila-Aikio, teʹl. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Ǩiõllstaanpiisar Anne Kirste Aikio, teʹl. 010 839 3124, anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi

Muumlieʹǩǩ-rääid duʹbbjet sääʹmǩiõlid Sääʹmteeʹǧǧ aalǥtõõzzâst

Sääʹmteʹǧǧ eʹtǩǩii rosttovmannu looppâst Õõlmâsradiooʹje, što tõt altteʹči ođđ Muumlieʹǩǩ-rääid (Muumilaakso) duʹbbjummuž sääʹmǩiõlid. Yle čuäʹjat ǩeâđđa 2019 ođđ Muumlieʹǩǩ-rääid pueʹrmõs ǩiiččeemäiggan televisiost da Yle Areenast lääʹdd- da ruõccǩiõllsaž version. Sääʹmteʹǧǧ eʹtǩǩii teʹl, što Õõlmâsradio duʹbbjeʹči lââʹssen rääidast versio, kåått vääldči lokku pukid Lääʹddjânnmest mainstum sääʹmǩiõlid.

Aalǥtõõzz tueʹǩǩen leäi juurd smeʹllkâʹtted Yle vuässõõttâd ÕM:i meeraikõskksaž alggmeerai ǩiõli teeʹmmekka, koon viõʹttjet eeʹjj 2019. Eeʹjj mieʹrren lij piijjâd vuâmmšummuž maaiʹlm alggmeerai ǩiõlid, koin jäänbõs lie vaarvuâla. Puk Lääʹddjânnmest mainstum sääʹmǩiõl lie še klasstõllum samai vaarvuâlaž leʹbe vaarvuâlaž ǩiõllân, da ǩiõlljeälltemtuâj oouʹdeet viõkkšânji tän poodd, što ǩiõl seeilče.

Yle iʹlmmti 15.3.2019, što puuʹtat Muumlieʹǩǩ-rääidast še sääʹmǩiõllsaž versioid Sääʹmteeʹǧǧ eʹtǩǩõõzz meâldlânji:

-Leäm samai kuärǥaž, što YLE vaaʹldi alggmeerai ǩiõli eeʹjj vuâmmšâʹttemkåččan vuâstta da piâssâp kuullâd aanar-, nuõrtt- da tâʹvvsääʹmǩiõl muumfiguuri njaaʹlmin, rämmaš Sääʹmteeʹǧǧ saaǥǥjååʹđteei Tiina Sanila-Aikio.

Sääʹmteeʹǧǧ miõlâst lij vääžnai, što jeeʹrab päärnaid leʹčči jäänab jiijjâsǩiõllsaž programmtaʹrjjummuš.

– Duʹbbjummuš lij viõkkšõs puuʹtʼtemnääʹll lââʹzzted sääʹmǩiõllsaž prograammi meäʹr, mõõn õõlǥči ââʹnned jäänab äuʹǩǩen. Tät lij tääʹrǩes äiggmõš Ylest sääʹmǩiõli oouʹdeem diõtt, tuâtt Sääʹmteeʹǧǧ ǩiõllstaanpiisar Anne Kirste Aikio.

– Lij samai vääžnai, što sääʹmǩiõl kuâsttje da kollʼje pâi jäänab da jeeʹrab media lij samai kõskksaž neävv ǩiõli jieʹllemviõkkvuõđ raavummša, Aikio juätkk.

Duʹbbjem- da jåårǥlâʹttemtuâj altteeškuäʹđet ååʹn da Sääʹmteʹǧǧ lij låppääm taʹrjjeed äʹšštobddmõõžžâs veäʹǩǩen duʹbbjummuž raajjâm diõtt.

Aalǥtõs Muumlieʹǩǩ-rääid duʹbbjummšen lij lookkâmnalla obbvuõđstes Sääʹmteeʹǧǧ dokumeʹnttbaaŋkâst.

Lââʹssteâđ

Saaǥǥjååʹđteei Tiina Sanila-Aikio, teʹl. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Ǩiõllstaanpiisar Anne Kirste Aikio, teʹl. 010 839 3124, anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi