Bovdehus searvat Sámi giellavahkkui 21.-27.10. 2019!

Sámi giellavahkku lágiduvvo 21.-27.10.2019 ja Sámediggi bovde buohkaid oassálastit temavahkkui ovdamearkka dihte ordnemin dáhpáhusaid, kampanjaid dahje ovdanbuktimin sámegielaid iešguđetgeláhkái.

Jahki 2019 lea riikkaidgaskasaš eamiálbmogiid gielaid temájahki ja Sámediggi lea nannosit mielde temájagi ollašuhttimis ovttas Norgga ja Ruoŧa sámedikkiiguin. Sámedikki ordne ieš doaimmaid ja dahká materiáladi temájagi áigge sihke hálida movttiidahttit maiddái eará doibmiid oassálastit temájahkái.

Sámediggi bovde fitnodagaid, servviid, virgeoapmahaččaid ja eará doibmiid viidát Suomas oassálastit sámegielaid oidnoma lasiheapmái olles riikkas. Sámegielaid sáhttá buktit ovdan eaea. čállimin máidnumiid/borranlistuid sámegillii, dearvvaheamin sámegillii, geavaheamin sámi báikenamaid. Hutket dakkár doaimma, mii buktá sámegielaid oidnosii, muituha gielaid máŋggahápmásašvuođas sihke hábme ođđa giellageavahansajiid. Buot sámegielat leat áitatvuložža ja juohkelágán doarjja dárbbašuvvo.

Sámediggi mieđiha jagi loahpas Sámi gielladahku -bálkkašumi. Bálkkašupmi mieđihuvvo virgeoapmahažžii dahje servošii, mii lea doaimmastis fuopmášahttán temájagi dahje eará láhkái ánssolaččat bargan sámegiela ovddideami ovdii Suomas. Doaibmit, geat leat áŋgiruššan giellavahku áigge, váldojit vuhtii bálkkašumi válljejeddiin.

Searvva sámi giellavahkkui 21.-27.10. 2019!

Sámediggi ordne infodilálašvuođa auktoriserejuvvon jorgaleaddji dutkosa birra 29.5.2019

Sámediggi lágida infodilálašvuođa auktoriserejuvvon jorgaleaddji dutkosa birra 29.5.2019, dmu 14.00-14.45 Sajosis Soljjus. Dilálašvuođas muitaluvvo mii dutkkus lea ja man láhkai dasa sáhttá ráhkkanit. Ieš dutkosii almmuheapmi lea borgemánus. Infodilálašvuođas dutkosa birra muitalit gielladorvočálli Anne Kirste Aikio ja auktoriserejuvvon jorgaleaddjit Merja Fofonoff ja Arla Magga. Infodilálašvuohta lea dárkkuhuvvon buohkaide, geat leat beroštuvvan dutkosis.

Oahpahusráđđehusa hálddašan auktoriserejuvvon jorgaleaddji dutkkus ordnejuvvo čuovvovaš geardde skábmamánus 2019. Auktoriserejuvvon jorgaleaddji dutkosa sáhttá čađahit Suomas hállon buot sámegielain ja dat lea virggálaš duođaštus jorgaleaddji ámmátdáiddus. Dutkosa sisdoalus sáhtát lohkat dárkilabbot oahpahusráđđehusa siidduin: https://www.oph.fi/koulutus_ja_tutkinnot/auktorisoidut_kaantajat

Sámediggi lágida maŋŋelabbos čakčat sierra ráhkkanandilálašvuođa dutkosis.

Infodilálašvuhtii sáhttá oassálastit gáiddusoktavuođain, almmut das gielladorvočállái.

Lassidieđuid addá gielladorvočálli Anne Kirste Aikio:

anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi
Mob. +358 40 707 5626
Tel. 010 839 3124

Sámediggái ruhtadeapmi eamiálbmogiid giellajagi várás

Jagis 2019 ávvuduvvo riikkaidgaskasaš eamiálbmogiid gielaid temájahki ja Sámediggi lea nannosit mielde temájagi ollašuhttimis. Sámedikki bargun lea ordnet ieš doaimmaid temájagi áigge sihke movttiidahttit eará doibmiid oassálastit temájahkái.

– Oahpahus- ja kulturministeriija mearreruhta sihkkarastá, ahte Sámediggi sáhttá ovddidit sámegielaid oidnoma Suomas ja dainna lágiin muittuhit gielaid máŋggahápmásašvuođas sihke hábmet ođđa giellageavahansajiid. Lea dehálaš, ahte stáhta oassálastá veahkkeruđain temájahkái, illuda Sámedikki ságadoalli Tiina Sanila-Aikio.

Plána vuolde lea materiála nu njuoratmánáide go ahkeolbmuide: sámegielat njuoratmánágirjjit, sámegielat ivdnelávgun, fergengirji, skuvlalaččaide nuoraid sátnegirjeapplikašuvdna ja giellakampánjat, rávvagat giellaválljejumiide vánhemiidda ja ádjáide ja áhkuide, konsearttat, giellageavaheapmái movttiidahtti materiála, girjjit ja ollu eará.

– Veahkkeruđain mii bastit ollašuhttit máŋggaid áššiid, maid mis ii leat ovdal leamaš vejolašvuohta dahkat. Sámegielaid ealáskahttinbargu bearrašiin sihke mánáid ja nuoraid gaskkas lea ovdánan olu ja mii oaidnit, ahte lea aiddo rivttes áigi buktit positiivvalaš arvvosmahttima ja movttiidahttima giela geavaheapmái iešguđege dásiin ja ná oassálastit iežamet oasis temájahkái, joatká gielladorvočálli Anne Kirste Aikio, guhte vástida prošeavttas.

Dasa lassin Sámediggi boahtá temájagi áigge movttiidahttit fitnodagaid, virgeoapmahaččaid ja eará doibmiid viidát Suomas oassálastit sámegielaid oidnoma lasiheapmái olles riikkas. Davviriikkaid Sámedikkit ordnejitge ovttas Sámi Giellavahku 21.–27.10.2019. Vahku ulbmilin lea, ahte sierra doaibmit Suomas, Norggas ja Ruoŧas válddášedje doaimmasteaset sámegielaid vuhtii juoga nu lágiin.

Sámediggi mieđiha jagi loahpas Sámi gielladahku -bálkkašumi. Bálkkašupmi mieđihuvvo virgeoapmahažžii dahje servošii, mii lea doaimmastis fuopmášahttán temájagi dahje eará láhkái ánssolaččat bargan sámegiela ovddideami ovdii Suomas.

Oahpahus- ja kulturministeriija mieđihii Sámediggái ruhtadeami ON:id eamiálbmogiid gielaid jagi fuopmášahttimii. Ruhtadeapmi mieđihuvvui almmolaš dáidaga ja kultuvrra ovddideaddji prošeavttaid erenomášruhtadeamis ja veahkkeruđa sturrodat lea oktiibuot sullii 47 000 euro. Prošeavttas lea dárkkuhus ollašuhttit sámegielaid geavaheapmái movttiidahtti kampánjjaid, lasihit sámegielaid oidnoma Suomas ja buvttadit erenomážit mánáide ja nuoraide dáhpáhusaid ja materiálaid, mat dorjot giela oahpahallama ja geavaheami. Prošeavtta sierra oasit ollašuhttojuvvojit ovttas iešguđege doibmiiguin, dego Sámedikki nuoraidráđiin ja mánáidkulturguovddáš Mánnuin.

Riikkaidgaskasaš eamiálbmogiid gielaid temájagis lea iežas siidu, gosa čohkkejuvvojit buot dáhpáhusat temájagi áigge.

 

Lassedieđut:

Ságadoalli Tiina Sanila-Aikio, tel. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Gielladorvočálli Anne Kirste Aikio, tel. 010 839 3124, anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi

Govva: Kevin Francett/ Sámediggi

 

Sámedikki álgga Mumen – animašuvnna ráiddu dubbemis ollašuvvá

Sámediggi evttohii juovlamánu loahpas Yle:i, ahte dat álggahivčče ođđa Mumenvággi-ráiddu dubbema sámegielaide. Álgaga sáhttá lohkat obban Sámedikki dokumeantabáŋkkus. Ođđa Mumenvággi-ráidu čájehuvvo Yle:s giđđat 2019 buoremus geahččanáigge televišuvnnas ja maiddái Yle Areenas suoma- ja ruoŧagielat veršuvdnan. Sámediggi evttohii dalle, ahte Yle dubbešii ráiddus lassin veršuvnna, mas vuhtii váldojit Suomas hállon buot sámegielat.

Álgaga duogážin lei jurdda movttiidahttit Yle oassálastit ON:id riikkaidgaskasaš eamiálbmogiid gielaid temájahkái, mii dollojuvvo jagi 2019. Jagi dárkkuhussan lea giddet fuomášumi máilmmi eamiálbmotgielaide, main stuorámus oassi leat áitatvuložat. Maiddái Suomas hállon buot sámegielat leat árvvoštallon leat erenomáš áitatvuloš dahje áitatvuloš giellan, ja gielaid ealáskahttinbargu ovddiduvvo fámolaččat dál, vuoi gielat seillošedje.

Yle almmuhii 15.3.2018, ahte buvttada Mumenvággi-ráiddus maiddái sámegielat veršuvnnaid Sámedikki evttohusa mielde.

– Lean erenomáš ilus, ahte Yle válddii min eamiálbmogiid gielaid jagi guoski fuomášanhástalusa vuostá ja mii beassat gullat anáraš-, nuortalaš- ja davvisámegielaid mumeniid njálmmis, illuda Sámedikki ságajođiheaddji Tiina Sanila-Aikio.

Sámedikki mielas lea dehálaš, ahte erenomážit mánáide livččii eanet iežasgielat prográmmafálaldat.

– Dubben lea buvttadeami dáfus beaktilis vuohki lasihit sámegielat prográmmaid, muhto dattetge dát lea mearkkašahtti fuomášeami addin maiddái Yle:s, gávnnaha Sámedikki gielladorvočálli Anne Kirste Aikio.

– Lea erenomáš dehálaš, ahte sámegielat oidnojit ja gullojit eanet ja erenomážit media lea hirbmat dehálaš gaskoapmi giela eallinfámu nannemis.

Dubben- ja jorgalanbargu álggahuvvo bárrásiin ja Sámediggi lea lohpidan fállat áššedovdamuša veahkkin dubbema ollašuhttimii.

Lassidieđut

Ságajođiheaddji Tiina Sanila-Aikio, tel. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Gielladorvočálli Anne Kirste Aikio, tel. 010 839 3124, anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi

Sámegielaid ovddidanbargui lassiruhta, maiddái Sámi Giellagáldu ruhtadeapmi nannejuvvui jahkái 2019

Riikkabeivviid ruhtaváljagoddi evttoha lassiruhtadeami sámegielaid ovddidanbargui jahkái 2019. Ruhtaváljagotti evttohusa mielde lasi ruhta boađášii sámiid kultur- ja giellabeassedoibmii ja Sámi Giellagáldu birrajahkásaš doaimma sihkkarastima várás. Sámi Giellagáldu ruhtadeapmi leamašan eahpesihkkar.

Sámi Giellagáldu doaibma Suomas sáhttá joatkašuvvat plánaid mielde olles jagi 2019. Riikkabeivviid jagi 2019 stáhta bušeahtas evttohuvvo 184 000 euro giellaovttasbargui. Dán lassin riikkabeivviid ruhtaváljagoddi lea evttohan 186 000 euro stáhta jagi 2019 bušehttii dahkkon lassimearreruđain dahjege nu daddjon juovlaskeaŋkaruđain Sámi Giellagáldu doibmii.  Ruhtadeami vehkiin Sámediggi sáhttá bálkáhit Sámi Giellagáldui giellabargiid nuortalaš-, anáraš- ja davvisámegillii olles jahkái, mii dahká vejolažžan giellarávvema joatkašuvvama olles jagi. Maiddái sátnerádjo- ja normerenávžžuhusaid addi nuortalaš-, anáraš- ja davvisámegiela giellajuhkosat sáhttet joatkit bargguset olles jagi. Ruhtadeami vehkiin sáhttá maiddái bálkáhit doaimmahatčálli.

Ruhtaváljagoddi evttoha maiddái ng. juovlaskeaŋkaruđain Sámedikki evttohusa mielde 100 000 euro lasáhusa sámiid kultur- ja giellabeassedoibmii. Lasáhus bajidivčče sámiid kultur-ja giellabeassedoibmii várrejuvvon ruhtadeami jagi 2018 dássái ja lea ođđa evttohusa mielde oktiibuot 1,2 miljovnna euro. Lasáhusain basto sihkkarastot buot dálá kultur- ja giellabesiid doaibma, muhto maiddái ovddidit doaimma.

Ruhtaváljagotti bušeahta lasáhusat gieđahallojit riikkabeivviin jagi 2019 stáhta bušeahta gieđahallama oktavuođas ovdal juovllaid.

Lassidieđut:

Ságajođiheaddji Tiina Sanila-Aikio tel. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Gielladorvočálli Anne Kirste Aikio tel. 010 839 3124, anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi

Má. sámi giellaáššiid čálli Marko Marjomaa tel. 010 839 3183, marko.marjomaa(at)samediggi.fi

Sámediggi joatká mearreáigásaš nuortalašgiela, anárašgiela ja davvisámegiela giellabargi ohcanáiggi 31.12.2018 rádjai

Sámi parlamentáralaš ráđi vuollásažžan doaibmá davviriikkaid oktasaš sámegielaid fága- ja resursaguovddáš Sámi Giellagáldu, man doaimma ruhtadit Suoma, Ruoŧa ja Norgga Sámedikkit. Fága- ja resursaguovddáža barggut leat earret eará giellagáhtten, giela ovddideapmi, terminologiijabargu ja giela norbmeren.

Sámediggi ohcá 1 mearreáigásaš nuortalašgiela giellabargi, 1 mearreáigásaš anárašgiela giellabargi ja 1 mearreáigásaš davvisámegiela giellabargi áigái 7.1.2019 – 31.12.2019. Doaimmat devdojit 7.1.2019 rájes, juos ruhtadeapmi nannejuvvo ja bargu álgá soahpamuša mielde.

Giellabargi bargguide gullet giellagáhtten, giela ovddideapmi, terminologiijabargu, norbmeren ja diehtojuohkin- ja rávvenbargu. Giellabargái sáhttá mearridit eará doaimmaid, mat gullet davviriikkaid oktasaš sámegielaid fága- ja resursaguovddáža bargguide.

Seađusvuđot gelbbolašvuođagáibádussan lea barggu eaktudan skuvlejupmi ja lassin gáibiduvvo sámegiela dáidu. Prošektii ohccojuvvo ovdasajis olmmoš, geas lea sámegiella eatnigiellan dahje sus lea vástideaddji gielladáidu. Ohccis sávvojuvvojit heivvolaš sámegiela skuvlejupmi (allaoahpahat/universitehta), dovddiidus vástideaddji bargguin ja sámeservodaga ja –gielaid dovdamuš. Barggu ceavzilis dikšumis gáibiduvvojit ámmátlaš máhttin, oktasašbargonákca, sámegiela čálalaš dáidu sihke dáidu bargat iešráđálaččat ja mihttomearálaččat. Davviriikkaid oktasaš sámegielaid fága- ja resursaguovddáža bargogielat leat sámegiella sihke suomagiella ja ruoŧa/dárogiella.

Giellabargi lea bálvalangaskavuođas Suoma Sámediggái ja bálká mearrašuvvá Suoma Sámedikki bálkávuogádaga gáibádusdási V/II–V/I mielde (vuođđobálká 2139,83 euro/mb–2373,87 euro/mb).  Vuođđobálkká lassin máksojuvvojit 24 %:a sámeguovllu lassi ja bargohárjánumi mielde ahkelasit. Doaibmabáiki lea Sámedikki man nu doaibmabáikkis dahje eará sajis soahpamuša mielde. Barggus čuvvojuvvo guovtte mánotbaji geahččalanáigi. Prošeavttas vástida sámegiela doaimmahat ja jođiheaddjin bargá sámi giellaáššiid čálli.

Ohcamušaid mildosiiguin galgá doaimmahit Suoma Sámedikki čállingoddái 31.12.2018 dmu 16.00 rádjai šleađgapoasttain čujuhussii info@samediggi.fi Ovddit ohcamušat vuhtii váldojit. Lassidieđuid barggus addiba má. sámi giellaáššiid čálli Marko Marjomaa marko.marjomaa(at)samediggi.fi. ja gielladorvočálli Anne-Kirste Aikio anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi.  Sámedikki doibmii sáhttá oahpásmit neahttačujuhusas www.samediggi.fi ja Sámi Giellagáldu doibmii www.giella.org

Anáris 17.12.2018              Sámediggi