Sámediggi evttoha stáhtaráđđái sámediggeválggaid áiggi nuppástuhttima

Sámedikki čoahkkin 18.6.2019 mearridii evttohit stáhtaráđđái, ahte stáhtaráđđi dagašii Suoma riikkabeivviide hohpolažžan gieđahallamii láhkaevttohusa, mainna sámediggeválggaid guoskevaš seađáhusat rievdaduvvošedje nu, ahte čuovvovaš sámediggeválggat maŋiduvvošedje sámediggelága 3 § rievdadeami dihte dárbbašlaš áigge.

Ráđđehusa evttohushápmosa riikkabeivviide láhkan sámedikkis addojuvvon lága rievdadeamis mielde jagis 2015 doaimmahuvvon válggaid bohtosa vuođul ásahuvvon Sámedikki doaibmabadji joatkašuvašii spiehkastahkan jagi 2021 lohppii. Evttohusa duogážin leat Ovttastuvvon našuvnnaid olmmošvuoigatvuođakomitea guovvamánus 2019 addán guokte čovdosa, maid mielde Suopma ferte árvvoštallat ođđasit sápmelačča meroštallama dan sihkkarastima dihte, ahte gáibádusat jienastanvuoigatvuođas sámediggeválggain meroštallojuvvojit ja dat heivehuvvojit nu, ahte sápmelaččaid vuoigatvuohta geavahit siskkáldas iešmearridanrievtti gudnejahttojuvvo siviila- ja politihkalaš vuoigatvuođaid guoskevaš oktasašsoahpamuša mielde.

Válggaid sirdimis livčče gažaldat gearddelunddot doaibmabijus, man ulbmilin lea sihkkarastit sámediggelága rievdadusaid válmmaštallama, gieđahallama ja ollašuhttima ovdal čuovvovaš sámediggeválggaid doaimmaheami. Evttohuvvon láhka livčče dárkkuhuvvon boahtit fápmui 1. borgemánu 2019.

Sámedikki čoahkkin jienastii mearrádusas ságastallama maŋŋá. Jienastus čađahuvvui Sámedikki stivrra evttohusa (juo) ja Anu Avaskari evttohusa gaskkas (ii). Avaskari evttohii, ahte Sámediggeválggat eai sirdojuvvo ja evttohus válggaid sirdimis ferte hilgojuvvot. Jienat addojuvvojedje oktiibuot 17, main juo jienat 13 ja ii jienat 4.

Juo: Tiina Sanila-Aikio, Jouni Aikio, Veikko Feodoroff, Jouko Hetta, Aslak Holmberg, Tuomas Aslak Juuso, Kirsti Kustula, Ulla Magga, Petra Magga-Vars, Anne Nuorgam, Heikki Paltto, Magreta Sara ja Asko Läsman.
Ii: Anu Avaskari, Pigga Keskitalo, Kari Kyrö ja Pekka Pekkala. Vuostá jienastan guđđe áššis mearrádussii sierraoaivila.

Mearrádussan šattai stivrra evttohus, ahte Sámedikki čoahkkin evttoha stáhtaráđđái, ahte stáhtaráđđi dagašii Suoma riikkabeivviide hohpolažžan gieđahallamii láhkaevttohusa, mainna sámediggeválggaid guoskevaš seađáhusat rievdaduvvošedje nu, ahte čuovvovaš sámediggeválggat maŋiduvvošedje sámediggelága 3 § rievdadeami dihte dárbbašlaš áigge.

Dasa lassin čoahkkin mieđihii Sámedikki stivrii fápmudusa ráđđádallat ja soahpat Suoma stáhtain rievdadusa válmmaštallama gáibidan ovttaskasčuoggáin ja meannudanvugiin.

Sámedikki čoahkkin 2/2019 dollojuvvo 18.-19.6.2019 Anáris (Sajos). Čoahkkima sáhttá čuovvut báikki alde parlameantasáles dahje livestream bokte čujuhusas www.samediggi.fi/live. Njuolggo neahttasáddagis sáhttá dál guldalit maiddái dulkoma.

Lassedieđut

Ságadoalli Tiina Sanila-Aikio, tel. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Beavdegirjjiid oaidninláhkai doallan

Sámedikki bargoortnega 64 §:a mielde Sámedikki čoahkkima ja stivrra beavdegirjjit dasa laktojuvvon váidalančujuhusain dollojuvvojit dárkkisteami maŋŋá almmolaččat oaidninláhkai nu mo das lea ovddalgihtii almmuhuvvon. Eará doaibmaorgána beavdegirjji oaidninláhkai doallamis mearrida áššáigullevaš doaibmaorgána ieš.

Beavdegirji dollojuvvo almmolaččat oaidninláhkai Sámedikki neahttasiidduin čujuhusas www.samediggi.fi uhcimustá beavdegirjji váidalanáigge, juos ii čiegusindoallama guoski njuolggadusain eará čuovo.

Čoahkkimat

Sámedikki čoahkkima (1/2019) áššelistu

Čuovvovaš Sámedikki čoahkkin (1/2019) dollojuvvo 19.2.2019 dmu 10 rájes Sámekulturguovddáš Sajosis, Anáris. Čoahkkima sáhttá čuovvut báikki alde parlameantasáles dahje live stream bokte čujuhusas www.sogku.fi/live. Parlameantasáles tulkonrusttegat leat guldaleaddjiid anus. Sáddagis gullo čoahkkinsáles hállojuvvon giella.

Čoahkkináššegirjjit gávdnojit dokumeanttain dáppe.

Áššelistu

1 Čoahkkima álggaheapmi

2 Čoahkkima lágalašvuođa ja mearridanválddi gávnnaheapmi

3 Beavdegirjjidárkkisteaddjiid ja jienaidrehkenastiid válljen

4 Aitosaš čoahkkináššiid gieđahallanortnega dohkkeheapmi

5 Ságajođiheaddjiid ja Sámedikki ovddastan lahtuid oppalašgeahčastat

6 Sámedikki muitalus stáhtaráđđái jagis 2018

7 Ealáhusčálli virggi vuođđudeapmi

8 Riikkaidgaskasaš áššiid čálli virggi vuođđudeapmi

9 Dieđihančálli virggi vuođđudeapmi

10 Ođđa virggiid vuođđudeapmái laktáseaddji bargoortnetnuppástusat

11 Láhkačálli virggi deavdin

12 Eará ovdan boahtti áššit

13 Almmuhanáššit

14 Čoahkkima loahpaheapmi

Sámedikki čoahkkima (4/2018) áššelistu

Čuovvovaš Sámedikki čoahkkin (4/2018) dollojuvvo 18.12.2018 dmu 10 rájes Sámekulturguovddáš Sajosis, Anáris.

Čoahkkima sáhttá čuovvut báikki alde parlameantasáles dahje live stream bokte čujuhusas www.sogku.fi/live. Parlameantasáles tulkonrusttegat leat guldaleaddjiid anus. Sáddagis gullo čoahkkinsáles hállojuvvon giella.

Čoahkkináššegirjjit gávdnojit dokumeanttain dáppe.

Áššelistu

1 Čoahkkima álggaheapmi

2 Čoahkkima lágalašvuođa ja mearridanválddi gávnnaheapmi

3 Beavdegirjjidárkkisteaddjiid ja jienaidrehkenastiid válljen

4 Aitosaš čoahkkináššiid gieđahallanortnega dohkkeheapmi

5 Ságajođiheaddjiid ja Sámedikki ovddastan lahtuid oppalašgeahčastat

6 Anárašáššiid ráđđádallangoddi

7 Sámedikki doaibmaplána-bušeahtta 2019

8 ILO 169 -soahpamuša gieđahallama joatkkadoaibmabijut

9 Aimo Guttorm almmuhus iežas eret cealkimis

10 Duohtavuohta- ja soabadanproseassa

11 Eará ovdan boahtti áššit

12 Almmuhanáššit

13 Čoahkkima loahpaheapmi

Sámedikki čoahkkin 3/2018 dollojuvvo 24.9.2018 dmu 10 rájes Anáris

Stivra lea mearridan odne čoahkkimisttis sirdit Sámedikki čoahkkima 3/2018 dollojuvvot maŋŋeleappos. Sámedikki čoahkkin 3/2018 dollojuvvo 24.9.2018 dmu 10 rájes Anáris.

Stivra mearridii sirdit čoahkkináiggi, dannego Sámedikki čoahkkimii gielđahallamii boahtti ráđđehusa evttohushámus sámedikkis addojuvvon lága nuppástuhttimis ii leat vel loahpalaš hámis.

Sámedikki stivra gieđahalai cealkámušmáhcahaga ja válmmaštalai 9 §:a mieldásaš ráđđádallamiid

Sámediggelága nuppástusa válmmaštallan bargojoavku lea geassemánus 2018 almmustahttán evttohusas sámediggeláhkan, man vuođul válmmaštallojuvvon ráđđehusa evttohushámus lea leamaš viiddes cealkámušgulaskuddama vuolde suoidnemánus 2018. Evttohus lea sisdoalus dáfus máŋggaláhkai kompromissa, iige Sámediggi leat vel addán loahpalaš oainnus evttohusa sisdoalus. Evttohushámus lea gieđahallon Sámedikki stivrras ja áššedovdilávdegottiin, ja dan birra čađahuvvojit sámediggelága 9 §:a mieldásaš ráđđádallamat riekteministeriijain.

– Eamiálbmotvuoigatvuođa áššedovdiid, sámeservodagas boahtán máhcahaga ja Sámedikki áššedovdilávdegottiid bealiváldimiid vuođul orru leamen čielggas, ahte Sámediggi ii sáhte dohkkehit evttohushápmosa dakkárin, gávnnaha ságadoalli Tiina Sanila-Aikio.

– Stivra gávnnahii čoahkkimisttis, ahte sámeservodagas sihke Sámedikki áššedovdilávdegottiin boahtán máhcahat leamašan hui čielggas ja máhcahat geahččaluvvo váldot vuhtii láhkaevttohusa čuovvovaš gieđahallanmuttuin, muitala I várreságadoalli Heikki Paltto.

Ovdalgo evttohushámus dolvojuvvo Sámedikki dievasčoahkkima gieđahallamii loahpalaš mearrádusdahkama várás, Sámedikki stivra evttoha nuppástusaid, maid mielde evttohus vástidivččii buorebut Sámedikki ja sámeservoša oainnu ođasmahttinvuloš lága sisdoalus ja deavddášii oppa ođastusbarggu mihttomearrin ásahuvvon riikkaidgaskasaš geatnegasvuođaid gáibádusaid.

– Sámedikki stivra evttoha earet eará, ahte čuovvovaš válggaid galggašii čađahit rievdadanláhkai evttohuvvon 3 §:a mieldásaš jietnavuoigadahtton olbmo meroštallamiin ja ahte 9 §:a ovttasdoaibman- ja ráđđádallangeatnegasvuohta sihke njulgenlávdegotti nammadeapmi dárkkistuvvojit sámeservodagas boahtán máhcahaga vuođul, lasiha II várreságadoalli Tuomas Aslak Juuso.

Sámedikki válgabaji dehálamos guhkesáigge mihttomearrin lea sámiid iešmearridanvuoigatvuođa ovddideapmi. Dán ulbmila juksama várás dehálamos álbmotlaš láhkaásaheami oassi lea namalassii sámediggeláhka. Sámediggelága sisdoalu ođasmahttin lea sámiid dáfus hui mearkkašahtti ođastus.

Lassediehtu:

Sámedikki ságadoalli Tiina Sanila-Aikio tel. 050 300 1780, tiina.sanila-aikio(at)samediggi.fi

Sámedikki stivrra čoahkkin 17.8.2018

Sámedikki stivrra čoahkkin 10/2018 lágiduvvo Anáris 17.8.2018.

Sámedikki áššedovdilávdegottiid cealkámušat ráđđehusa evttohushápmosis ođđa sámediggeláhkan (suomagillii):