Sääʹmteʹǧǧ õlmstâtt vuäʹppesǩeeʹrj piârrjid sääʹmǩiõl ââʹnnmest

Sääʹmteʹǧǧ õlmstâtt ǩeeʹrj ”Lij-a ǩiõll dååma? Sääʹmǩiõl serddmõš päärnže”. Ǩeʹrjj lij rajjum sääʹmǩiõllsaž piârrji vääras, leša tõt lij äuʹǩǩen õuddmiârkkân še sosiaal- da tiõrvâsvuõttkääzzkõõzzi pääiʹǩ sääʹmpiârrjivuiʹm kaaunõõtti ämmatniiʹǩǩid. Ǩeeʹrjest ǩiõttʼtõõlât sääʹmǩiõl âânnmõõžž piârrjest siõme rääʹjest nuõrrpoʹdde.  

Vuäʹppesǩeeʹrj õlmstââʹttet, ko teâtt sääʹmǩiõli seʹrddmest puõlvvõõǥǥâst nobba jeeʹresnallšem piârvuõʹjjin da jieʹllemtuejjeeʹji seʹst lij taʹrjjeemnalla miâlggâd ooccanj da tõt sätt leeʹd vaiggâd čiõʹlǧǧeed. Lääʹddjânnmest hiâlpâld vuäǯǯamnalla åårrai kuõiʹtǩiõllsažvuõtt-teâtt beäʹlstes kovvad tääuʹjmõssan samai nuuʹbbnallšem ǩiõllvuõʹjjid ko tõid, koin säʹmmla jeäʹlle. Puärraz jie pâi kaaun jiijjâs aarǥâst taarbšum tuärj sääʹmǩiõl serddmõõžž, päärna ǩiõllouddnummuž da ǩiõlʼlaž vuõiggâdvuõđi pueʹrmõssân.  Sääʹmteeʹǧǧ I väärrsaaǥǥjååʹđteei Anni Koivisto tuäivv, što vuâʹppesǩeʹrjj tooŋŋ teâttvääʹn:

– Tuäivvap, što ǩeʹrjj beäʹlstes tooŋŋ täid tobdstum vaaʹnid da älšmâtt jeeʹresnallšem ǩiõllvuõʹjjin åårrai piârrjid toiʹmmjed pueʹrmõõzz mieʹldd. Âânam tääʹrǩes äʹššen, što tuâj ǩiõl õuʹdde tuejjeet määŋg jeeʹres tääʹzzest juʹn piârrji aarǥâst õhttsažkååʹdd ǩiõlltobdlma, što ođđ ǩiõllmainsteeʹji puõlvvõk vuäitt šõddâd kuärǥast jiijjâs ǩiõlâst da kulttuurâst.

Lääʹddjânnam peäʹlnn lij ääiʹjben õlmstõõvvâm õhtt ǩeerjaž seämma äʹššvuuʹd pirr, Stukes eeʹjj 1993 õlmstâʹttem da Aino Snellman da Kerttu Vuolab ǩeeʹrjtem Puhu omaa kieltäsi lapsellesi – Hála mánnásat iežat eatnigiela. Ååʹn õlmstâʹttma pueʹtti vuäʹppesǩeʹrjj lij Lääʹddjânnmest mainstum sääʹmǩiõlid da lääʹddǩiõʹlle.

Õõlmtõõzz lij vueiʹtlvâsttam mättʼtõs- da kulttuurministeria tuärjj, koonn Sääʹmteʹǧǧ vuäǯǯai vueʹssen veiddsab haʹŋǩǩõõzzâst ÕM meeraikõskksaž alggmeerai teemaeeʹjj 2019 cisttân. Teʹksttvueʹzzid lij noorrâm ǩiõlltuʹtǩǩeei FT Annika Pasanen. Ǩeerjast lie mieʹldd kolmm sääʹmpiârri jueʹǩǩmen jurddjeez sääʹmǩiõl päärnaid mainstem pirr jeeʹresnallšem vuõʹjjin. Vuäʹppesǩeʹrjj lij lookkâmnalla neʹttversion Sääʹmteeʹǧǧ neʹttseeidain:

Leago giella ruovttus? Opaskirja pohjoissaameksi.
Lii-uv kielâ pääihist? Opaskirja inarinsaameksi.
Llij-a ǩiõll dååma? Opaskirja koltansaameksi.
Onko kieli kotona? Opaskirja suomeksi.

Vuäppaz jueʹjjet še säʹmmlai dommvuuʹd kooʹddi vuäpstõktooiʹm pääiʹǩ piârrjid.

Lââʹssteâđ:

Sääʹmteeʹǧǧ I väärrsaaǥǥjååʹđteei Anni Koivisto, teʹl. +358 40 415 5969, anni.koivisto(at)samediggi.fi

Sääʹm ǩiõllstaanpiisar Anne Kirste Aikio, teʹl. +358 40 707 5626, anne-kirste.aikio(at)samediggi.fi